Innovatie & Strategie

Branche
geld

Pssst, de eerste is gratis

Over gelijkenissen van de IT-branche en de drugswereld.

© Shutterstock
13 januari 2023

Een cynisch weetje: de IT-branche en de drugswereld zijn de enige 'sectoren' die hun cliënten 'gebruikers' noemen (voor zover ik weet). En dat is niet de enige overeenkomst tussen de twee branches. De eerste is gratis, privégebruik is toegestaan. Totdat je vastzit, niet meer zonder kunt. Dan worden de voorwaarden aangepast, de licenties herzien, de tarieven verhoogd.

Directe aanleiding voor mijn fulmineren hier en nu is Microsoft, dat meer geld wil zien voor Teams. Bepaalde functies in die inmiddels veelgebruikte app voor videobellen, samenwerken en chatten verhuizen van 'gratis' naar 'Premium'. Natuurlijk, TANSTAAFL (There Ain't No Such Thing as a Free Lunch), zoals sciencefictionschrijver Robert Heinlein ooit al schreef en naar een groot publiek bracht.

Komt wat bij kijken

Ik weet best dat Teams veel meer omvat dan alleen een ooit gemaakte app die voor altijd dienst kan doen. Die app moet bijgehouden worden, die app is verbonden met infrastructuur, die app zorgt voor netwerkverkeer, die app vereist backend storage. Allemaal niet gratis en allemaal in meer of mindere mate best kostbaar.

Maar eerst iets gratis bieden om het ingebed te krijgen, onmisbaar te maken en dan betaling eisen, dat is een zakenpraktijk die eigenlijk niet heel netjes is. Misschien sta ik alleen in deze gedachte. Want het is helemaal niet zo uitzonderlijk. Microsoft is lang niet de enige en ook niet de eerste die dit doet. Gratis voor kleinschalig gebruik, voor privégebruik of voor een - al dan niet vooraf bekende - tijdelijke periode. Het zijn bekende en beproefde middelen van goed kapitalistische business. En dat niet alleen in de IT-branche.

De bruidsweken zijn voorbij

De coronacrisis heeft voor relatieve nieuwkomers op de markt grote kansen geboden. Collaboration-tools voor thuiswerkers, videobel-apps voor van familie en vrienden afgesneden mensen, planningsprogramma's voor gedistribueerde teams. Maar ook andere online-diensten, entertainmentplatformen en meer moderne mogelijkheden. Daar komt ook van alles bij kijken, wat niet gratis is.

Denk bijvoorbeeld aan online-bestellen van boodschappen die je laat thuisbezorgen. Of aan alternatieven voor taxi's en voor hotels. Of software voor schoolroosters, leerlingvolgsystemen en elektronische leeromgevingen. Allemaal handige werkmiddelen, levensgemakken, vervoersopties en essentials die nu ineens wat meer geld kunnen gaan kosten. De eerste was gratis (of goedkoop), maar nu zijn de bruidsweken voorbij. Op zich is het niet fout, zolang je als gebruiker maar beseft waar je aan begint. En jezelf niet voor de gek houdt 'dat je elk moment dat je wilt ermee kunt stoppen'.

Reactie toevoegen