5 mantra’s voor verandermanagement in tijden van AI

AI verandert organisaties niet van in één klap, welnee. Zoals alle veranderingen gaat het stap voor stap, beetje bij beetje. De bereidheid om te veranderen van alle medewerkers, inclusief C-level, bepaalt het tempo. CIO.com sprak met ervaren CIO’s en vroeg naar hun blik op verandermanagement. In het artikel spreekt CIO over vijf ‘harde waarheden’, maar zo keihard zijn ze niet: empathie, geduld en flexibiliteit zijn belangrijk. Daarom zijn de inzichten omgedoopt tot vijf mantra’s die als houvast kunnen dienen in turbulente AI-tijden.

1. Er is geen finish

Ashish Parmar, CIO van Standard Industries, deelt zijn inzicht: er is geen finish in zicht. Voorheen waren verandertrajecten afgebakende projecten, met een begin en een einde, maar tegenwoordig is verandering een voortdurend proces. Nee, de finish is nog lang niet in zicht, want die is er helemaal niet.

2. Eindeloos stapelen kan niet

Uit onderzoek onder 3.000 HR-managers kwam naar voren dat er allerlei veranderingen tegelijk op medewerkers af komen: nieuwe programma’s, ontwikkelen van nieuwe vaardigheden, strategiewijzigingen van de organisatie… Er speelt veel meer dan alleen AI. Realiseer je dat een organisatie maar zoveel veranderingen tegelijk aankan, waarschuwt Ashish Parmar van Standard Industries. ‘Leidinggevenden kunnen niet eindeloos het ene initiatief na het andere op de workload van medewerkers stapelen’.

3. Zet schaduw-IT in het licht

Medewerkers downloaden zelf programma’s en gebruiken online tools bij hun werk, terwijl het management geen idee heeft. Vaak wordt dat gezien als complianceprobleem of securityrisico, maar Mohan Sankararaman, CIO van First Horizon Bank, ziet het ook als waardevolle informatie over wat een organisatie nodig heeft, en niet biedt. ‘Schaduw-AI is ook in elke organisatie aanwezig’, zegt hij. ‘Besteed je hier in je changemanagement geen aandacht aan, dan ben je te laat.’

4. Vertrouwen moet je (in)bouwen

Elk nieuw systeem dat de manier waarop beslissingen worden genomen verandert, moet eerst vertrouwen winnen voordat het daadwerkelijk wordt ingevoerd. Agentic AI legt die lat nog hoger, omdat het niet alleen input levert voor beslissingen, maar ook zelfstandig acties onderneemt binnen werkprocessen. En dat vertrouwen zit hem niet in de uitleg over hoe een algoritme tot bepaalde beslissingen komt, zegt Fran Maxwell, CHRO-adviseur bij consultant Protiviti. ‘Medewerkers maken zich zorgen over hun carrière, over aansprakelijkheid, baanzekerheid, de beoordeling van hun werk. Die zorgen neem je niet weg met een gestructureerde roll-out van een nieuwe tool, je moet transparant zijn: wat verandert er, wat niet, en hoe voegen mensen waarde toe aan de nieuwe tool.’

5. Verandermoeheid is geen weerstand

Elke organisatie kent verandermoeheid, zeggen de experts. Sterker nog: ‘Als in jouw bedrijf geen verandermoeheid voorkomt, maak ik me zorgen of je wel goed bezig bent,’ zegt Wanda Wallace, vennoot van Leadership Forum.

Maar, waarschuwt Maxwell, die verandermoeheid zegt meer over informatieachterstand, en niks over weerstand. ‘Medewerkers willen veranderen als het duidelijk is wat het management belangrijk vindt, wat succes betekent, en – minstens zo belangrijk - wat op dit moment minder prioriteit krijgt.’ Hij adviseert: verdiep je in de medewerkers, breng ze op de hoogte, en ga dan pas gas geven met de veranderingen in de organisatie.