Internationale soevereiniteit groeit traag, blijkt uit onderzoek van Forrester

Digitale soevereiniteit groeit tussen 2025 en 2030 langzaam, van 39% naar 40%.
Chipproductie groeit het sterkst, maar blijft volgens Forrester samen met software een van de grootste soevereiniteitsuitdagingen.
Europa blijft afhankelijk van Amerikaanse clouds en haalt de chipproductiedoelen van de European Chip Act niet.

Sabina Posthumus is freelance redacteur. Meer van deze auteur

allemaal post-it memo's op een bruin papier

Reden genoeg, gezien geopolitieke spanningen van de afgelopen tijd, maar toch groeit de soevereiniteit wereldwijd maar mondjesmaat. Dat blijkt uit de Global Sovereignty Forecast, 2025 To 2030 van onderzoeksbureau Forrester. De digitale onafhankelijkheid van veertien landen in het onderzoek stijgt van 39% in 2025 naar 40% in 2030.

De soevereiniteit van veertien landen wereldwijd is gemeten: Australië, Brazilië, Canada, China, Frankrijk, Duitsland, India, Italië, Japan, Mexico, Zuid-Korea, Spanje, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. Topscores werden gehaald door China en de VS. Forrester verwacht dat deze twee landen hun voorsprong de komende vijf jaar ook houden. En dat onderstreept dat technologische soevereiniteit maar is weggelegd voor een paar geopolitieke en economische grootmachten. Mexico bungelt onderaan de lijst: 20%, en geen verandering op komst voor de komende jaren.

Negen deelgebieden

De percentages die Forrester noemt in de rapportage, zijn een samengesteld gemiddelde van scores op negen deelgebieden, zoals overheidsinvesteringen in AI, cloud-soevereiniteit, beschikbaarheid van tech-talent, en plaatselijke datacentercapaciteit afgezet tegen tech-uitgaven. Is een land op een deelgebied volledig afhankelijk van het buitenland, dan is de score 0, is het volledig soeverein, dan geldt dat als 100%. Een perfecte score, dus 100%, kwam in het onderzoek nergens voor. Zelfs de VS en China blijven op onderdelen afhankelijk van buitenlandse markten en toeleveringsketens. De score meet dus relatieve mate van controle, niet absolute onafhankelijkheid.

Zelf chips maken

De grootste beweging richting onafhankelijkheid is te zien bij de productie van computerchips. Zuid-Korea en de VS stijgen allebei in procentpunten het sterkst: van 45% in 2025 naar 79% in 2030, Japan van 36 naar 53% en China van 40 naar 51%. Forrester meet in dit deelgebied specifiek de mate waarin een land onafhankelijk halfgeleiders kan ontwerpen, produceren en verwerken, maar ook het ecosysteem daar omheen, zoals materialen, testen en verpakkingen. De score van India, van 0 naar 13%, laat zien dat het land flink investeert in de productie van chips, maar het land blijft een kleine speler. Forrester ziet de productie van semiconductors als een van de grootste soevereiniteitsuitdagingen.

Datacenters

Europa blijkt kwetsbaar: AWS, Microsoft Azure en Google Cloud beheersen samen 65% van de Europese cloudmarkt en ondanks de European Chips Act zal Europa het beoogde aandeel van 20% van de wereldwijde chipproductie, niet halen. Nu blijft dat voor de lezer impliciet. waarschijnlijk niet halen, Forrester voorspelt 11,3% (de Europese Rekenkamer meldde dat de Europese Commissie zelf op 11,7% rekent). De grote datacenters in Europa betekenen nog niet dat de cloud die daar draait ook Europees is. Het eigenaarschap en de uiteindelijke juridische zeggenschap blijven niet-Europees.

Sovereignty versus agency

Alleen de VS en China kunnen in theorie een volledig soevereine cloud draaien, concludeert Forrester. Maar echte soevereiniteit betekent niet dat je op elk aspect een topscore zou hoeven halen, zegt Forrester zelf: ‘Sovereignty cannot be about owning every layer of the technology stack’. [LINK: https://www.forrester.com/blog...]. Analysten van Forrester wijzen op het behoud van agency, het vermogen om strategische keuzes te maken zonder gebonden te zijn aan politieke, juridische of economische beslissingen van een ander land.