Minstens 138 IT-marktconsultaties ontbreken in de officiële telling
- Er zijn minstens 40% meer IT-marktconsultaties dan de officiële telling laat zien.
- Veel consultaties staan als vooraankondiging in Tenderned en worden daardoor gemist.
- Leveranciers moeten beide categorieën volgen om geen kansen te missen.
Op TenderNed, het officiële Nederlandse platform waarop de overheid openbare aanbestedingen publiceert, stonden de afgelopen twaalf maanden 138 marktconsultaties die als vooraankondiging zijn gepubliceerd en daardoor niet als marktconsultatie meetellen. Ruim 40% meer dan de telling laat zien, en dat is een ondergrens.
Een marktconsultatie is het gesprek van voor de aanbesteding. De inkoper legt een vraagstuk voor, leveranciers reageren, en uit die reacties komt een deel van de eisen die later in de uitvraag staan. Wie pas in beeld komt wanneer de aanbesteding online staat, stapt in op een specificatie die al geschreven is. Hoeveel consultaties er lopen is daarom geen boekhoudkundige vraag.
Onder een ander type
In de twaalf maanden van april 2025 tot en met maart 2026 codeerde TenderNed 1.441 publicaties als marktconsultatie. In dezelfde openbare datasets staan minstens 635 consultaties die als vooraankondiging zijn gepubliceerd. Samen dus minstens 2.076, ruim 44% meer dan de officiële telling. Van die verborgen groep komt 99,5% binnen via één platform, Mercell, en die publicaties arriveren als vooraankondiging in plaats van als marktconsultatie.
Dat is geen fout van de inkoper. De aankondiging is gewoon gepubliceerd en openbaar. Het gevolg is wel dat wie filtert op het aankondigingstype marktconsultatie een groot deel van de markt niet ziet. In de verborgen groep zitten organisaties die in de officiële telling helemaal niet als consulterende partij voorkomen: Politie, NS, De Nederlandsche Bank, TU Delft, TenneT en het Ministerie van Defensie. Eén publicatie van Defensie vermeldt in de eigen omschrijving dat het om een Request for Information gaat en dat de stukken op Mercell staan.
Een concreet geval uit de IT: de gemeente Hengelo publiceerde een consultatie over een risicomanagementsysteem als vooraankondiging, publicatie 404663 op TenderNed. Openbaar, vindbaar, en toch afwezig in de telling van marktconsultaties. Wij hebben die publicatie tegen de eigen aankondigingspagina gecontroleerd, zoals bij elke publicatie uit de steekproef.
Op de eigen CPV-codering van TenderNed, codes 48 en 72, telt de IT 332 gecodeerde consultaties en minstens 138 aanvullende, samen minstens 470. Daarmee is IT goed voor 23,0% van de gecodeerde consultaties en 22,6% van de samen getelde set. Het patroon is dus niet iets wat vooral bij bouw of zorg speelt en de IT toevallig ook raakt. Het is bijna een kwart van het totaal.
Elk verborgen aantal hierboven is een vloer, geen schatting. De tekstdetector die deze publicaties opspoort, herkent alleen expliciete formuleringen. Gemeten tegen de publicaties die TenderNed zelf als marktconsultatie codeert, vindt hij er 70,6% van. Wat hij daar mist, mist hij ook in de rest van de bestanden. Van de gevonden verborgen publicaties zijn er zestien stuk voor stuk nagelopen tegen hun eigen publicatiepagina. Alle zestien bleken een consultatie.
Zelf natellen
Voor wie aan de overheid verkoopt is de praktische conclusie klein en concreet: filter niet alleen op het type marktconsultatie, maar neem de vooraankondigingen mee en lees de omschrijving. Precies daar staat het woord dat de filter mist.
Voor inkopers geldt het spiegelbeeld. De consultatie is openbaar, maar staat in een categorie waar de markt er niet naar zoekt. Wie een brede reactie wil, en dat is meestal het punt van een consultatie, kan dat met de keuze van één veld beïnvloeden.
Het gesprek voor de aanbesteding is het enige moment waarop een leverancier de uitvraag nog kan sturen. Een deel van dat gesprek gaat nu langs de markt heen, terwijl het gewoon openbaar is.
De cijfers, de methode en de CSV van Ravid Efroni zijn openbaar.
Reacties
Om een reactie achter te laten is een account vereist.
Inloggen Word abonnee