Onderwijs kan de groei in de drone-industrie niet bijbenen

De Nederlandse drone-industrie telt volgens het onderzoek nu ruim 3.000 werkenden. In 2023 waren dat er nog zo’n 2.300. Als de huidige groeitrends doorzetten, loopt het aantal in 2030 op tot ruim 5.100. De onderzoekers noemen dat een indicatieve prognose, gebaseerd op inschattingen van geraadpleegde deskundigen. Mensen die bij gebruikers van drones werken, zoals Defensie, de ANWB en Rijkswaterstaat, tellen niet mee. Ook extra groei door toekomstige Defensieopdrachten zit niet in de cijfers.

Software groeit het hardst

Operatorbedrijven zijn met ongeveer 2.100 werkenden nog altijd het grootste onderdeel van de sector. Maar daar verwachten de onderzoekers tot 2030 nauwelijks groei. De vraag verschuift naar dronebouwers en softwarebedrijven. Het aantal werkenden bij makers van overige dronesoftware steeg in drie jaar van 24 naar 240. Volgens de prognose kan dat in 2030 oplopen tot ruim 740. Bij makers van flight-controlsoftware gaat het om een groei van 45 naar bijna 140 werkenden.

Op langere termijn verwachten de onderzoekers dat het werk steeds meer data- en softwaregedreven wordt. Eén operator kan dan meerdere drones tegelijk aansturen, zogeheten one-to-many operations. Vluchtplanning gebeurt steeds vaker geautomatiseerd of met AI. De meeste geraadpleegde deskundigen verwachten ook dat software zelf steeds vaker met AI wordt gegenereerd. Daardoor groeit de vraag naar ontwikkelaars die met AI kunnen werken.

Geen volledige opleiding voor dronesoftware

Nederland heeft geen volledige opleiding voor het ontwikkelen van dronesoftware. Relevante kennis over embedded systems, besturing, navigatie en AI is versnipperd over hbo- en wo-opleidingen. Minors en vakken zijn bovendien vaak alleen toegankelijk voor eigen studenten. Bedrijven nemen daarom vooral informatici, technisch informatici en embedded- of elektrotechnici aan. Zij werven ook ervaren engineers uit aanverwante sectoren zoals de auto-industrie, en uit het buitenland.

De onderzoekers adviseren onder meer om softwarecursussen los toegankelijk te maken voor werkenden, bijvoorbeeld via korte en online modules. Ook bevelen ze aan de technische opleidingscapaciteit uit te breiden en een gezamenlijke Human Capital Agenda op te stellen. Daarnaast stellen ze een periodieke arbeidsmarktmonitor voor.

Regelgeving als rem

Echt grote groei verwachten de deskundigen pas als de regels voor het luchtruim worden verruimd. Vliegen buiten zichtbereik (BVLOS) is in Nederland feitelijk nog niet toegestaan. Volgens de meeste deskundigen laat die verruiming nog vijf tot tien jaar op zich wachten.