De psychologie van snellere besluitvorming

Uit het Quick Thinking 2.0-onderzoek door Confluent blijkt dat 3 op de 5 leidinggevenden op de onderbuik afgaat bij het nemen van beslissingen. Dit is geen kwestie van koppigheid: 60% vindt de toegang tot data te lastig, 71% geeft aan dat data vaak al verouderd zijn en 62% zegt dat er onvoldoende tijd is voor analyse voordat er een beslissing moet worden genomen.

Onzekerheid over de kwaliteit van data zorgt voor een aanzienlijke mentale belasting bij besluitvorming. Gebrekkige data dwingen leidinggevenden tot het beantwoorden van een extra vraag voordat ze überhaupt tot de beslissing zelf kunnen komen: kan ik vertrouwen op wat ik zie?

Lege ambitie

Snelheid is hiermee een nietszeggende ambitie geworden. Een dashboard dat elke milliseconde ververst heeft weinig nut als er geen vertrouwen is in de onderliggende data. In dit geval draait het niet om snelheid, maar om vertrouwen in het resultaat.

'Iedere beslissing kan gevolgen hebben voor de omzet, klanten, medewerkers, de reputatie of het voldoen aan regelgeving'

Informatie die actueel én betrouwbaar is, biedt meer duidelijkheid om snel actie te kunnen ondernemen dan informatie die alleen snel is. Onbetrouwbare informatie wordt in dat geval een extra bron van druk, die zorgt voor meer signalen, meer dashboards en meer zaken die om aandacht vragen.

Discussie over de kwaliteit van data is een discussie die je bij uitstek niet in een besluitvormingsproces wilt voeren. Je loopt dan het risico meer bezig te zijn met de bewijslast dan met het besluit zelf. Datakwaliteit en governance moeten dan ook zo vroeg mogelijk in processen ingebed zijn.

Zware last

Beslissingen van leiders hebben ook een emotioneel gewicht dat niet altijd naar voren komt in gesprekken over technologie. Iedere beslissing kan gevolgen hebben voor de omzet, klanten, medewerkers, de reputatie of het voldoen aan regelgeving. Leiders zijn zich daarvan bewust. Ze weten ook dat ze maanden later (met later opgedane kennis) beoordeeld kunnen worden, zelfs als een besluit binnen enkele minuten moest worden genomen.

Wanneer data te laat, gefragmenteerd of onduidelijk zijn, wordt die last zwaarder. Men kan de knoop nog steeds doorhakken, maar doet dat met meer twijfel dan nodig is. Vertrouwen maakt beslissingen misschien niet eenvoudiger, maar wel helderder. Leiders kunnen hun aandacht richten op het besluit zelf, in plaats van reflecteren op de vraag of ze werken met verouderde, onvolledige of tegenstrijdige informatie.

AI als extra complexiteit

Bovendien gebruikt 62% van de leidinggevenden AI voor het merendeel van hun beslissingen. Ook twijfelt 70% aan het eigen oordeel wanneer dit botst met de aanbevelingen van AI.

Hoewel AI zeker zijn nut heeft: het helpt leiders patronen te herkennen, opties te toetsen en de druk bij complexe beslissingen te verlichten. Toch vormen deze bevindingen een waarschuwing: AI verandert de psychologie in de bestuurskamer. Onderzoek door Harvard Business Review toont aan dat AI leiders weliswaar sneller kan laten werken, maar ook de besluitvorming kan vertekenen en tot overmoed kan leiden als leidinggevenden niet opletten.

Ook voor aanbevelingen van AI geldt dat leiders moeten weten of het inzicht gebaseerd is op actuele, beheerde en relevante data.

Minder twijfel

Een groeiend vertrouwen in data neemt het belang van intuïtie, beoordelingsvermogen of verantwoordelijkheid niet weg. Maar het vermindert wel vermijdbare twijfel die ontstaat door verouderde, gefragmenteerde of tegenstrijdige informatie.

Betrouwbare realtime data biedt leiders een stevige, zelfverzekerde basis voor het vormen van hun oordeel. Geen garantie dat ze het bij het rechte eind hebben, maar wel de best mogelijke kans daarop.