Beheer

Cloud
clouds

Stapelwolken: zo voorkom je afhankelijkheid van één cloudaanbieder

Hybrid multicloud heeft de toekomst, maar vastzitten is ook dan mogelijk.

15 november 2021

Hybrid multicloud heeft de toekomst, maar vastzitten is ook dan mogelijk.

In spreek- en schrijftaal heeft iedereen het over ‘de’ cloud, maar die enkelvoudsvorm is voor veel gebruikers al lang niet meer van toepassing. Zelfs als je bepaalde cloudvormen als één soort ziet, is sprake van verschillende functionaliteit, verschillende niveaus van abstractie. en verschillende aanbieders die elk in meer of mindere mate eigen mogelijkheden bieden. Hoe voorkom je afhankelijkheid en gebondenheid? Een cloudagnostische strategie belooft uitweg.

De meeste mensen zien Facebook, WhatsApp en dergelijke onlineplatformen niet als clouds of cloudaanbieders. Onderliggend is er natuurlijk wel sprake van cloud, waarbij ‘s werelds grootste sociale netwerk met een klein leger aan toptechneuten z’n eigen enorme cloudinfrastructuur bestiert. De kans dat het daar mis gaat, is klein. Maar áls het dan fout gaat, gaat het goed fout. Dit is begin oktober in de praktijk bewezen met de grote, zelfveroorzaakte BGP-storing die heel Facebook en diens overige diensten geheel offline haalde.

Storingen, kosten en functionaliteit

Voor sommige gebruikers een vervelend gemis, voor anderen een opluchting, even geen info-overload of desinformatie. Maar voor veel gebruikers was het offline vallen van Facebook, WhatsApp en consorten een harde economische klap. Dat waren heus niet alleen influencers en ads-bedrijven. Zo is in Brazilië een hele economie van informeel werk platgelegd. Ook werk in de formele sector heeft flinke hinder ondervonden van deze urenlange storing, van ‘slechts’ een netwerk, een chat-app, met wat andere onlinediensten van Facebook.

Storingen bij systemen die wél algemeen als clouds worden gezien, kunnen nog ingrijpender zijn. Immers, 100% uptime is een utopie. Ook voor techtitanen die het beste talent kunnen aantrekken en die zelf de technologie (mede) creëren waar clouds op drijven. Naast de impact van storingen speelt natuurlijk nog de kwestie van afhankelijkheid waardoor, een leverancier meer vrijheid heeft om prijsniveaus en geboden functionaliteit te bepalen.

Gekookte kikker

Als goed gebonden cloudklant is het dan slikken, of stikken. Leveranciers zijn in de regel sluw genoeg om al te drastische veranderingen, in prijs of mogelijkheden, gedoseerd door te voeren. Waardoor overstappen vaak net onaantrekkelijk genoeg blijft. De klant beleeft daardoor het gevoel van de metaforische kikker die in een pan zwemt die op het fornuis gaat. Een cloudagnostische aanpak kan deze situatie doorbreken, maar daar komt wel wat bij kijken. Gelukkig voor gebruikers staat de wind hiervoor gunstig.

Makkelijk gezegd, maar minder makkelijk gedaan: cloudagnostiek staat in wezen haaks op de eerder opgekomen trend van cloud native. Daarbij zijn ICT-toepassingen specifiek gemaakt (of: geschikt gemaakt) voor draaien in een cloud. Van origine gaf cloud native een cruciaal verschil aan tussen traditionele applicaties en moderne toepassingen, die de voordelen van het cloudcomputingmodel benutten zoals schaalbaarheid en flexibiliteit. De evolutie van cloud native is een stap verder gegaan: het komt nu meer neer op applicaties die aanhaken op platformfunctionaliteit van een specifieke cloud, en de bijbehorende aanbieder.

Marktdynamiek mee

Vanuit oogpunt van efficiency en prestatieniveau kan dit zeker zinnig zijn. Maar in het licht van trends als multicloud kan té native zijn een belemmering vormen. Overhevelen van cloud workloads wordt dan gehinderd door verschillen tussen de verschillende clouds. Vanuit leveranciersperspectief is dit misschien commercieel aantrekkelijk, maar vanuit klantenperspectief is het niet bepaald wenselijk.

De dynamiek van de cloudmarkt is echter dusdanig dat ook de grote leveranciers zich gedwongen zien om tegemoet te komen aan de wensen van klanten. Inclusief de wens van cloudagnostiek. Analisten zien dat concurrenten meer en meer toenadering zoeken, om klanten interoperabiliteit te kunnen bieden. Een motto dat daarbij van toepassing is, luidt: de concurrent van mijn concurrent is mijn vriend.

Schaalgrootte speelt daarbij ook een rol. Het zijn vaak de relatief kleinere concurrenten die de handen ineen slaan tegen de grootste cloudspelers. Zo hebben softwarerivalen Microsoft en Oracle in juni 2019 al elkaar opgezocht voor cloud, tegenover gigant AWS. Migratie van on-premise installaties naar de cloud(s) is hierbij een belangrijk doel.

SAP, een andere traditionele softwarereus, is doelbewust aangehaakt op meerdere clouds. De grote hyperscalers zoals AWS en Google Cloud worden omarmd als valide optie naast de eigen cloudinspanningen van de Duitse IT-leverancier. En zo heeft Oracle ook eigen cloudambities, terwijl cloud-laatkomer Microsoft zichzelf inmiddels tot de top drie van cloudreuzen kan rekenen.

Vrees wegnemen

De diverse aanbieders van zowel cloudapplicaties als ook cloudplatformen proberen de vrees van klanten voor silo’s - en daarmee een nieuwe vorm van vendor lock-in - weg te nemen. Niet alleen traditionele IT-leveranciers maar ook ‘pure’ cloudaanbieders doen hieraan mee. De trend van cloudagnostiek is dus meer dan alleen een eenzijdige queeste voor klanten; hun wens wordt geleidelijk aan ingelost.

Het bereiken van cloudagnostiek vereist echter ook werk en discipline aan de kant van klanten. Zij moeten hun ICT-architectuur bouwen met agnostiek als basis én ze moeten de lokroep weerstaan van handige maar (té) native cloudelementen. Denk aan nuttige, maar leveranciersspecifieke API’s (application program interfaces). Deze kunnen op de korte termijn voordeel bieden maar vormen op de langere termijn een barrière voor eventuele cloudwisselingen.

Zulke wisselingen kunnen ingegeven worden door prijsstijgingen, door storingen, of door functionele behoeften. De ene cloud kan meer of minder bieden dan de ander, of op een bepaald gebied beter zijn. Daar doemt dan wel weer de verleiding op van hechte aanhaking op clouds, waarbij aantasting dreigt van de cloudagnostiek.

Meer moeite moeten doen

Klanten moeten dus bewust hun ICT-opstellingen agnostisch maken én dat bewaken. Dat kan dus wel wat gaan kosten. Tegenover dit inleveren van efficiency en prestatieniveau staan dan wel wat voordelen. Denk aan de mogelijkheid van makkelijke migratie, wat dan geldt voor bepaalde workloads of zelfs voor hele cloudtoepassingen. Denk echter ook aan consistentie van het prestatieniveau van toepassingen bij zulke wisselingen van onderliggende clouds.

Een concreet middel om cloudagnostisch te zijn, is volgens ICT-onderzoeksbureau Forrester gebruik van containertechnologie. Opensourcesoftware als Docker en Kubernetes geniet nu veel populariteit, mede met het oog op multicloud en ook cloudagnostiek. Nadeel van die populariteit is dat daardoor een nieuwe flessenhals is ontstaan. Terwijl de vraag naar IT-talent al groot is, geldt de schaarste in overtreffende trap voor Kubernetes-specialisten.

Gebrek aan deze expertise speelt al enige tijd, blijkt onder meer uit onderzoek van virtualisatieleverancier VMware. Die ICT-aanbieder werpt zichzelf op als universele onderlaag die diverse clouds omvat, via voortbouwen op Kubernetes. Het is daarin niet de enige partij die probeert om naast het daadwerkelijke cloudaanbod te staan als cloudagnostische ‘lijm’. Ook een storageleverancier als NetApp positioneert zich doelbewust als cloudagnost, maar dan als opslaglaag die de grote clouds bestrijkt. Zo proberen aanbieders elk op een eigen gebied en op eigen wijze bij te dragen aan agnostisch gebruik van de grote clouds.

Prijsbepaling voor portabiliteit

ICT-onderzoeksbureau Gartner heeft eerder al een relativerend geluid geuit. Het waarschuwt voor de ‘portability tax’; de prijs voor het verplaatsbaar maken van cloudapplicaties. Gartner adviseert om per applicatie te kijken of portabiliteit daarvoor echt nodig is, op welke termijn en met welke snelheid dan. Applicaties die niet bewust gemaakt zijn voor verplaatsbaarheid zijn nog wel over te zetten, alleen kost dat dan meer tijd, moeite en geld. Blind kiezen voor Kubernetes omdat het cloudagnostiek faciliteert, geniet dan ook niet de voorkeur van Gartner. Dat iets kan, wil niet zeggen dat het ook een waardige queeste is om na te streven.

Magazine AG Connect

Dit artikel is ook gepubliceerd in het magazine van AG Connect (novembernummer 2021). Wil je alle artikelen uit dit nummer lezen, klik dan hier voor de inhoudsopgave.

Reactie toevoegen
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.