Politie-ICT loopt vast

24 juni 2011

Daarnaast was er gebrek aan vertrouwen, langs elkaar heen werkende bestuurders die geen oog hadden voor systeemkwaliteit en praktijkbehoeften, prestige en te veel haast bij de invoering. Dit alles resulteerde in een contraproductieve wirwar van onlogische en verouderde systemen. Systemen die agenten meer tegenwerken dan helpen.

Beantwoording van de schuldvraag is onvermijdelijk, maar oplossing van de concrete problemen waar het Nederlandse politieapparaat mee kampt door de ICT-problemen, is nu belangrijker. Nieuwbouw van de BVH (Basisvoorziening Handhaving)-applicatie alleen al zal volgens de Software Improvement Group zeker driehonderd manjaren gaan kosten, en geld is daarvoor niet beschikbaar. “De keuze tussen nieuwbouw en verbetering van het huidige bestaat eigenlijk niet”, zegt Tobias Kuipers, technisch directeur van de Software Improvement Group (SIG). SIG velde in 2009 vlak voor landelijke invoering een vernietigend oordeel over het landelijk politiesysteem. “Nieuwbouw vergt stapsgewijze invoering van nieuwe modules over een periode van drie tot vier jaar. Het probleem is dat je niet alleen te maken hebt met techniek, maar ook met perceptie. Gebruikers hebben besloten dat het huidige systeem niet goed is en dat gevoel is moeilijk om te buigen.”

Kuipers zegt dat de overheid er goed aan doet vast te stellen welk onderdeel bij eindgebruikers de meeste ergernis oproept en welke module voor de hoogste beheerkosten zorgt. Door die twee modules het eerst aan te pakken en daar goed over te communiceren, krijgen politiemedewerkers het gevoel dat er iets gebeurt aan hun problemen. Het uitsparen van de hoge beheerkosten betaalt wellicht een belangrijk deel van de rest van het vervangingstraject.

Peter Westerhof, programmamanager gespecialiseerd in informatiemanagementbeleid bij de overheid en de politie in het bijzonder, kan terugkijken op de ICT-ontwikkelingen van de afgelopen twintig jaar bij de politie. Het is al die jaren doormodderen geweest en de onderliggende oorzaak van de huidige problemen ligt volgens Westerhof in de aanhoudende bezuinigingen op de politie. “Bovendien is het te veel de grond in gemanaged, met een te sterke financiële insteek. Nu draaien er systemen waar de agent niet mee kan werken.” Uitstappen en herontwikkelen is volgens Westerhof onvermijdelijk. “Doe het een keer goed, maak oude fouten niet opnieuw, betrek de agent bij wat er nodig is en ga met een klein team aan de slag. Het gaat wat kosten, maar [...] we hebben geen keus.”

Atilla Vigh, een zelfstandige ICT-managementconsultant die als externe bij de voorganger van vtsPN (ISC) werkte, stelt ook dat nieuwbouw van een integrale politieapplicatie de oplossing is. “Gebruik de Agilemethode en hevel stapsgewijs functionaliteit over naar het nieuwe systeem,” schrijft Vigh als reactie op automatiseringgids.nl. “Faseer hard- en software daadwerkelijk uit en hou uiteindelijk 1 OS, 1 DBMS en 1 ontwikkelplatform over.” Ook zou volgens Vigh besturing en financiering van vtsPN losgekoppeld moeten worden van de Raad van Hoofdcommissarissen. Volgens Vigh moet er veel nieuw bloed in vtsPN worden binnengebracht (50 procent) en oud bloed moet worden ontslagen. “Nieuwbouw kost natuurlijk geld, maar na nieuwbouw zullen de jaarlijkse kosten van 600 miljoen euro drastisch omlaag kunnen. Mijn inschatting is dat een dergelijk project in twee à drie jaar moet lukken met een netto-investering van 150 miljoen (initieel). Overigens zou een realistisch gedwongen werkvloerparticipatie een manier zijn om de eindgebruiker volledig te betrekken in het eindresultaat.”

Voor Gerrit van de Kamp, voorzitter van politiebond ACP, is het te vroeg om te zeggen dat nieuwbouw de enige optie is. “Het is een breder probleem. Niet alleen financieel, ook de organisatiestructuur en de verantwoordelijkheden en bevoegdheden daarin, de rol van de politiek moeten meegenomen worden. Het kan heel goed zijn dat we tot de conclusie komen dat nieuwbouw nodig is, maar voordat we zover zijn, zullen er dingen moeten veranderen om te voorkomen dat dezelfde fouten worden gemaakt.” Het is voor de politiebond zeer de vraag of het de mensen die actief aan dit debacle hebben bijgedragen, het de volgende keer wel zal lukken. “Het vertrouwen is weg. Bovendien zullen wij niet accepteren dat de politie de zwarte piet krijgt toegespeeld en de rekening moet betalen.”

Kern BVH was privéproject IT’er
De kern van het huidige systeem, Xpol, is eind jaren tachtig ontstaan uit onvrede met het werk van leverancier Multihouse, dat Multipol had ontwikkeld voor de regio Haaglanden. De broncode werd gekocht en intern verder ontwikkeld. Als privéproject ontwikkelde Robert Bokx, een van de IT’ers, Xpol; x stond voor een nog te kiezen naam die nooit is gekomen. Xpol werd door de regio Friesland en de regio Amsterdam gekocht en daarna verder ontwikkeld tot landelijk systeem. Haaglanden had echter ondertussen Multipol aan de kant gezet en vervangen door Genesys, een op een Microsoft-omgeving gebaseerd systeem. In 2007 had Haaglanden besloten ook Genesys weer te vervangen door een moderner XML-gebaseerd systeem. “Wat schetst mijn verbazing, gaan we weer terug naar Multipol, lees Xpol, lees BVH. Dit kan toch niet waar zijn”, beschrijft Klaas Groen zijn gevoelens van destijds in een discussieforum uit januari 2010 over de geschiedenis van BVH. Groen was destijds hoofd Systeemontwikkeling politie Haaglanden en is inmiddels business implementation manager bij de politie op St. Maarten. “Ik wil niks nadelig zeggen over BVH/XPOL. Maar de politie zit hier wel de komende jaren aan vast. Haaglanden moest weer terug in de tijd naar BVH [...] waar de politie2.0, SAS, hosting, community, Twitter, Blueview en allerlei ontwikkelingen binnen de korpsen een eeuw verder zijn”, schrijft Groen in 2010.

Conclusies SIG-rapport en Zwartboek BVH politievakorganisatie ACP

SIG-rapport (2008)

▪ BVH is omvangrijk en kent hoge diversiteit aan technologieën.

▪ Belangrijkste zwakte is de algehele architectuur met verouderde technologie in het centrum.

▪ Hoge diversiteit in satellietonderdelen.

▪ Koppelingen tussen systeemonderdelen zijn talrijk en op vele verschillende wijzen gerealiseerd.

▪ Hoge code-duplicatie (tot 45% in sommige onderdelen).

▪ Gebrek aan regressietestsuites.

 

SClBZwartboek BVH (december 2009)

▪ BVH is puinhoop en chaos.

▪ Niet gebruiksvriendelijk.

▪ Niet betrouwbaar, gegevens raken zoek.

▪ BVH veroorzaakt 30% productieverlies.▪ VtSPN is naar binnen gericht met focus op technieken, systemen en processen waarbij het irrelevant is of het werk er beter van wordt.

▪ Met BVH is niet te werken.

▪ Door BVH behandelen wij minder zaken, terwijl Den Haag zegt dat het hier veiliger is en we met minder mensen toekunnen.

BVH: sterk verouderde basis

De geschiedenis van de politiesystemen waar de Rekenkamer over oordeelt, gaat terug naar de jaren tachtig van de vorige eeuw, toen gemeentepolitiekorpsen eigen systemen bouwden ter ondersteuning van politiewerk en -processen.

In 2006 werd na het mislukken van vernieuwingsproject PSO II (Politie Suite Opsporing) een nieuwe ICT-koers uitgezet onder leiding van Leon Kuijs, destijds portefeuillehouder ICT van de Raad van Hoofdcommissarissen.

Kuijs schetst in een visiedocument een ‘Wenkend Perspectief’ voor de politie-ICT. De Nederlandse politie zou zich volgens ‘Wenkend Perspectief’ gaan ontwikkelen tot een organisatie met moderne ICT-voorzieningen en een modern informatiemanagement.

Merkwaardig genoeg bouwde men voor die moderne ICT-voorziening wel voort op een toen al verouderde basis: Xpol. Xpol is een databaseapplicatie gebouwd in de 4GL Accell van Unify. Dat was ook in 2006 al een verouderde ontwikkelomgeving zonder faciliteiten voor de bouw van grafische schermen. Voor de bouw van een grafische interface op Xpol moest gebruikgemaakt worden van screenscrapingtechnologie.

Accell kent weinig actieve gebruikers in Nederland, en ervaren programmeurs zijn erg moeilijk te vinden. Voor zover we kunnen achterhalen is er geen Nederlandse distributeur van Accell. Bijna 60 procent van de 1,5 miljoen regels code die het BVH-systeem tijdens de evaluatie van SIG telde, was in Accell geschreven.

Overigens is Leon Kuijs nu kwartiermaker van de Nationale Politie en maakt hij goede kans om CIO van de landelijke politieorganisatie te worden.

 
Lees het hele artikel
Je kunt dit artikel lezen nadat je bent ingelogd. Ben je nieuw bij AG Connect, registreer je dan gratis!

Registreren

  • Direct toegang tot AGConnect.nl
  • Dagelijks een AGConnect nieuwsbrief
  • 30 dagen onbeperkte toegang tot AGConnect.nl

Ben je abonnee, maar heb je nog geen account? Neem contact met ons op!