Innovatie & Strategie

Juridische zaken
Justitia

‘Gestolen’ licentiecode is geen diefstal, oordeelt rechter

Een Nederlandse ondernemer gaat vrijuit voor het meenemen van een softwarelicentiecode van zijn ex-werkgever.

© CC0 Public Domain Hermann
27 maart 2018

Een Nederlandse ondernemer gaat vrijuit voor het meenemen van een softwarelicentiecode van zijn ex-werkgever.

De licentiecode voor een softwarepakket van je werkgever naar jezelf mailen om na je vertrek te gebruiken voor een zelf opgezette, concurrerende onderneming. Klinkt strafbaar, maar is het toch niet. Dit oordeelt de rechtbank Den Haag nu in een strafzaak.

Advocaat Menno Weij heeft deze uitspraak ook gezien en vindt het opmerkelijk. "Je zou hier anno 2018 niet mee weg moeten kunnen komen", laat hij aan AG Connect weten. Toch is dat wat er nu gebeurt: het meenemen van een licentiecode is geen diefstal want er is juridisch gezien niets gestolen.

Exclusieve software

Het gaat hierbij niet eens om een licentie voor een algemeen pakket zoals bijvoorbeeld Microsoft Office. Nee, de ‘gestolen’ licentiecode is voor software die door de Amerikaanse leverancier daarvan exclusief ter beschikking is gesteld aan het gedupeerde bedrijf. Deze Nederlandse onderneming heeft hiervan aangifte gedaan, wat tot een strafzaak heeft geleid.

Het incident heeft in maart 2013 plaatsgevonden. De verdachte was toen in dienst bij een onderneming waar hij, samen met een aantal collega’s, ontslag heeft genomen. Tussen zijn opzeggen en het daarna volgende vertrek heeft hij de licentiecode vanaf zijn werkmailadres naar zijn privé-adres gestuurd. Van computervredebreuk is dus geen sprake, want de verdachte was nog werknemer tijdens die toegang tot de licentiecode en het mailen daarvan.

Voor zichzelf begonnen

Na zijn uitdiensttreding is die code gebruikt voor een nieuwe onderneming, die is opgezet door de verdachte en zijn mee vertrokken collega’s. Dit bedrijf concurreerde met de voormalig werkgever van de verdachte en gebruikte het exclusief verstrekte softwarepakket middels de meegenomen licentiecode. Beide firma’s bieden ondersteunende dienstverlening bij gebruikers van de software in kwestie.

Tot het meenemen van de licentiecode had de voormalige werkgever van de verdachte een monopoliepositie in Nederland voor dit pakket. De Officier van Justitie stelt dat de verdachte door zijn jarenlange dienstverband wist dat de licentiecode als bedrijfsgeheim moet worden beschouwd. De hele zaak zou dus met kwade opzet zijn gepleegd. De hoorzittingen hebben in december vorig jaar en maart dit jaar plaatsgevonden.

Licentie is geen goed

De rechtbank Den Haag heeft nu uitspraak gedaan: dat er geen misdrijf is gepleegd. De verdachte wordt dus vrijgesproken. Hij is niet strafrechtelijk vervolgbaar voor verduistering of diefstal. De juridische realiteit is namelijk dat de licentiecode niet als een ‘goed’ kan worden aangemerkt, aldus de uitspraak van de Haagse rechtbank.

De definitie hiervoor vereist immers dat er een vorm van feitelijke macht is - en bij ontvreemding dan ook verlies - van het ding in kwestie. Dit doet sterk denken aan een veelgebruikte argumentatie van softwarepiraten en muziek-sharers. Zij stellen veelal dat ze slechts kopiëren, en anders nooit een aanschaf zouden hebben gedaan, dus dat er geen sprake is van diefstal.

Strafrecht versus civiel

Voor licentiecodes lijkt de rechtbank Den Haag hier nu in mee te gaan. De uitspraak is echter geen breed precedent voor het meenemen of kopiëren van activeringscodes voor software. De nuance zit namelijk in het feit dat het hier om een strafzaak ging en dat het strafrecht momenteel niet voorziet in dit scenario. Het handelen van de verdachte is “mogelijk wel in strijd met het civiele recht”, besluit de uitspraak.

6
Reacties
J.A. Broersma 31 maart 2018 14:39

De allereerste vraag is, wat nu een licentiecode is.
Zonder licentiecode, geen software/geen softwaregebruik.
Software - ik vergelijk het voor het gemak met Windows - is te kopiëren (bij bijvoorbeeld bij het verlies van de eigen CD bij een verhuizing). Pas de licentiecode maakt het tot de te gebruiken zaak, de software.
De licentiecode, maakt dus in die zin nmm deel uit van het gebruiksrecht van de software.
Dat recht is verdonkeremaand. Dat recht heeft een waarde, waarmee de werkgever is benadeeld.
Die licentiecode is die werknemer, neem ik aan, gegeven om te gebruiken in zijn hoedanigheid van werknemer.
Dat verviel dus bij ontslag.
De vraag nu, is of de werkgever de licentie naar zichzelf mailde, om dat als werknemer te gebruiken, of als toekomstig ondernemer.
Heeft hij zich die licentiecode toegeëigend (dus niet gekregen), dan zal er sprake zijn van diefstal, en anders, omdat hij het bij gegeven zijn al in zijn macht had, verduistering.
Ik ben benieuwd hoe het hoger beroep verloopt ....

(En ja, ook civiel is er een zaak, en dan denk ik meteen aan het standaardarrest mbt onrechtmatige daad van bijna een eeuw terug ...)

Ronald 31 maart 2018 12:29

Grappige uitspraak. Hij lijkt me juridisch volkomen terecht. Kopieëren is geen diefstal.

Verder lijkt het bedrijf dat aangifte deed mij niet eens een benadeelde partij, juridisch gezien. "Verlies van monopoliepositie" zie ik in ieder geval weinig terug als argument in rechtszaken - hooguit het omgekeerde. Alleen het Amerikaanse bedrijf wat de licentie verleent zou een zaak hebben i.v.m. onrechtmatig gebruik van software.

Ik ben wel nieuwsgierig geworden naar wat voor software dit nu betreft. Dat staat gelukkig in de uitspraak: "De bewuste e-mail van de verdachte met licentiecodes betreft enkel de licentiecodes voor de ontwikkeltool Progress voor het besturingssysteem Linux."

Eerlijk gezegd zegt me dat nog niks. Misschien is het de OpenEdge Advanced Business Language (OpenEdge ABL) IDE? Wie het weet mag het zeggen.

Ronald 31 maart 2018 12:29

Grappige uitspraak. Hij lijkt me juridisch volkomen terecht. Kopieëren is geen diefstal.

Verder lijkt het bedrijf dat aangifte deed mij niet eens een benadeelde partij, juridisch gezien. "Verlies van monopoliepositie" zie ik in ieder geval weinig terug als argument in rechtszaken - hooguit het omgekeerde. Alleen het Amerikaanse bedrijf wat de licentie verleent zou een zaak hebben i.v.m. onrechtmatig gebruik van software.

Ik ben wel nieuwsgierig geworden naar wat voor software dit nu betreft. Dat staat gelukkig in de uitspraak: "De bewuste e-mail van de verdachte met licentiecodes betreft enkel de licentiecodes voor de ontwikkeltool Progress voor het besturingssysteem Linux."

Eerlijk gezegd zegt me dat nog niks. Misschien is het de OpenEdge Advanced Business Language (OpenEdge ABL) IDE? Wie het weet mag het zeggen.

Lezer#4185 - 28 maart 2018 17:43

"down-jattende KNEUZEN"?

cyberiad 28 maart 2018 13:17

Volgens mij kan het niet zo moeilijk zijn: bedrijf A betaalt voor de licentie en is exclusief rechten verleend voor gebruik. Ex-werknemer gebruikt dezelfde licentie zonder betaling en zonder toestemming van de producent, en pleegt hiermee diefstal van intellectueel eigendom.

Als ik de producent was,zou ik de goede man dus tot op de onderbroek uitkleden..

Bop 28 maart 2018 12:57

Gottegottegot, gaat nu zelfs de rechterlijk macht mee met dit soort KUTSMOEZEN, zoals van 13-in-een-dozijn down-jattende KNEUZEN.

Reactie toevoegen
De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.