Financiële crisis raakt banenmarkt ICT’ers in Azië

8 mei 2009
De werkgelegenheid in de ICT-industrie in Azië heeft te lijden onder de financiële crisis, maar het beeld is allesbehalve eenduidig.

Sommige outsourcingsbedrijven in India ontslaan mensen en verlagen de salarissen, terwijl Hongkong en Singapore met een nijpend tekort aan hoogwaardige ICT’ers kampen. Japan en Korea zitten in een diepe malaise, maar China zoekt ICT’ers met kennis van onder meer businessanalyses en games. Australië verwacht dat het aantal ICT-vacatures volgend jaar zal oplopen tot 14.000. In het verlengde van de mondiale crisis lijkt een aanzwellende volksverhuizing op gang te komen van ongeveer tweehonderdduizend Amerikaanse ICT’ers van Aziatische afkomst die terugkeren naar hun eigen land. Ze zullen naar verwachting helpen om Bangalore en Beijing te ontwikkelen tot Aziatische varianten van Silicon Valley.
Infosys rots in de branding
Dit jaar treden bijna twintigduizend nieuwe werknemers in dienst bij Infosys Technology. De nieuwe werknemers kregen het aanbod op een baan in de eerste helft van vorig jaar, voordat de omvang van de financiële crisis duidelijk werd. Infosys hield zich aan zijn woord en nam alle rekruten aan. Dit in tegenstelling tot sommige andere Indiase bedrijven, die het aanbod aan veel aspirant-softwarewerkers hebben ingetrokken.

Infosys staat bekend als het meest ethisch geleide bedrijf onder de outsourcingsreuzen in India. Het bedrijf wordt daarvoor beloond met toegewijde werknemers en enorme belangstelling uit de arbeidsmarkt. Het bedrijf ontving vorig jaar 1 miljoen sollicitaties voor de twintigduizend posities. Het merendeel van de nieuwe werknemers begint op de Infosys-campus in Mysore, waar ook ervaren werknemers regelmatig worden bijgeschoold.
Hoewel Infosys ook dit jaar weer groei verwacht, is er minder werk dan vorig jaar was voorzien. Behalve een beperkte groep werknemers die de optie krijgt om een jaar bij NGO’s te werken, krijgen anderen de mogelijkheid zich aan innovatiever werk te wijden, waaronder open-sourceprojecten. Het bedrijf heeft veel klanten uit de Amerikaanse financiële wereld, maar gaat zich nu ook richten op andere bedrijfstakken, zoals media en de farmaceutische industrie, en op nieuwe geografische gebieden, waaronder de binnenlandse markt. Ondanks de mondiale crisis stijgen de ICT-uitgaven op de binnenlandse markt dit jaar naar verwachting met ruim 14 procent.

‘Meer werk voor minder geld’, dat was de boodschap voor honderdduizend werknemers van Tata Consultancy Services (TCS) eerder dit jaar. TCS, qua omzet India’s grootste softwarebedrijf, zegt onder grote druk te staan om de kosten te verlagen. Personeelskosten, 54 procent van de totale kosten, zijn een voor de hand liggend doelwit. Sinds 1 april werken de werknemers van TCS 45 uur per week in plaats van 40, en de variabele compensatie (overwerk, bonussen) wordt verlaagd. TCS-topman S. Ramadorai zei onlangs dat het bedrijf door de financiële crisis klanten heeft verloren en dat sommige klanten draconische kortingen op lopende contracten verlangen, in extreme gevallen tot meer dan 50 procent.

Wipro Technologies, de nummer drie in India, heeft zesduizend nieuw gerekruteerde ICT’ers laten weten dat ze eerst in opleiding gaan en een maandelijkse toelage ontvangen van 6000 roepies (ongeveer 90 euro) in plaats van het normale startsalaris van ongeveer 500 euro. Wipro biedt sommige werknemers de keuze om tien dagen per maand te werken voor de helft van het salaris om ze bij te scholen, aan innovatieve projecten te werken en kennisbanken voor specifieke domeinen aan te leggen. Als een project zich aandient in het moederbedrijf, worden ze onmiddellijk ingezet. Nieuwe werknemers die voortijdig vertrekken, hoeven de borg van 70.000 roepies niet terug te betalen. Infosys, het paradepaardje van de Indiase outsourcingsindustrie, biedt een beperkt aantal werknemers de keuze om een jaar voor NGO’s te werken met behoud van de helft van het salaris.

India kampt niet alleen met de gevolgen van de financiële crisis. Ook de stijgende Indiase munt, de recente aanslag in Mumbai en de groeiende concurrentie uit andere landen in Azië, Oost-Europa en Latijns-Amerika spelen een rol. Het gevolg is dat de prijzen onder druk staan. Onderzoeksbureau Gartner verwacht dat de tarieven voor ICT-services in India de komende twee jaar zullen dalen met 5 tot 10 procent voor desktop- en helpdeskservices en met 10 tot 20 procent voor applicatiehostingservices, momenteel het sterkst groeiende segment. Gartner adviseert bedrijven overigens niet tot het uiterste te gaan om de laagst mogelijk prijs te bedingen voor nieuwe outsourcingscontracten ‘omdat dit de leveranciers niet zal aanzetten veiliger en betere diensten te leveren en het niet zal bijdragen aan een positieve werkrelatie’.

Australië heeft andere problemen: een nijpend en groeiend tekort aan ICT’ers. Volgend jaar zijn er naar verwachting 14.000 ICT-vacatures. Ondanks de economische crisis zijn er ICT-banen in onder meer de mijnbouw, gezondheidszorg en software-industrie. Het tekort aan gekwalificeerde ICT’ers zal volgens de Australian Computer Society (ACS) uiteindelijk oplopen tot 25.000, een aanzienlijk aantal gezien de omvang van de Australische economie. De oorzaak is volgens de ACS een gebrek aan investeringen door werkgevers, het geringe aantal ICT-studenten (vooral vrouwen) en de emigratie van ICT-professionals naar beter betalende werkgevers in het buitenland. De ACS-cijfers houden nog geen rekening met de onlangs aangekondigde aanbesteding van Australië’s landelijke breedbandnetwerk, een project van ongeveer 25 miljard euro, om 90 procent van de bevolking toegang te geven tot glasvezel. Dit zal de schaarste aan ICT’ers mogelijk verder doen toenemen.

In China, inclusief Hongkong, bestaat een tekort aan ICT’ers die over specialistische kennis beschikken. De meest gehoorde klacht is: Het is gemakkelijk een ‘techie’ te vinden, maar een ICT’er die vertrouwd is met zakelijke praktijken en als brug kan dienen tussen gebruikers en de ICT-afdeling, is uiterst moeilijk te krijgen. De problemen doen zich voor in onder meer gezondheidszorginformatica, business systems integration, informatiebeveiliging en gameontwikkeling.

Groene technologie wordt waarschijnlijk het volgende knelpunt op de ICT-arbeidsmarkt. Singapore heeft onlangs een zogenaamde Green IT Standards Committee (GITTC) opgericht voor de ontwikkeling van duurzame ICT-services en de vernieuwing van het gehele ‘business computing ecosystem’. Het doel is niet alleen het milieu te ontlasten maar ook de kosten te verlagen. Maar Singapore, net als de rest van Azië, heeft een tekort aan ICT’ers die groene ICT-projecten kunnen definiëren, kwantificeren en benchmarken.

De Japanse arbeidsmarkt voor ICT’ers gaat al jaren gebukt onder een slecht imago. Japanse ‘techies’ zijn onderbetaald, ondergewaardeerd en overwerkt. De problemen dateren van de crisis uit de jaren negentig. Drastische ingrepen bij Japanse bedrijven leidden tot het uitkleden van de arbeidsvoorwaarden en draconische bezuinigingen. Werk in de ICT-industrie wordt nu gekwalificeerd met het in Japan beruchte acroniem ‘3K’: Kitsui (hard werken), Kyuryo ga yasui (lage beloning) en Kaere-nai (laat naar huis).

De gedateerde Japanse benadering van softwareproductie bepaalt in hoge mate de slechte werkomstandigheden van Japanse ICT’ers. Bedrijven hanteren ‘mensmaanden’ om de kosten en ontwikkelingstijd van projecten te calculeren. Deze berekeningsmethode wordt in de productie-industrie gebruikt maar is niet altijd geschikt voor het becijferen van de kosten voor intellectuele activiteit zoals softwareontwikkeling. Volgens critici leiden onrealistische tijds- en kostenberekeningen tot onredelijke doelstellingen en tot het gelijkstellen van het werk van ICT-professionals met lopendebandwerk.

‘De werkomstandigheden voor ICT-professionals in Japan zijn zo slecht dat jonge Japanners aarzelen ICT’er te worden’, schreef wetenschappelijk onderzoeker Kiyoshi Murata onlangs in een essay. ‘Het is moeilijk voor de Japanse ICT-industrie om goede werkkrachten aan te trekken. Japanse ICT-professionals kunnen niet trots zijn op hun beroep en daarom is het moeilijk voor hen zich professioneel te ontwikkelen.’ Murata laat zich niet uit over de gevolgen van de lage status van ICT’ers voor de Japanse economie, maar het is duidelijk dat Japan geen toonaangevende rol speelt in de mondiale ICT-industrie.
Jan Krikke is publicist en Azië-correspondent voor Automatisering Gids.



Crisis stimuleert Aziatische Silicon Valleys
De financiële crisis veroorzaakt een ‘reverse braindrain’ van de Verenigde Staten naar Azië.

Het verlies van de VS is de winst voor Azië. Het zal het concurrerend vermogen van de VS verder verzwakken. Dit is de conclusie van een onderzoek van vier Amerikaanse universiteiten naar het teruglopende aantal Aziatische ICT-werkers en studenten in de VS. Onder de remigranten zijn duizenden Indiase en Chinese ICT’ers. Aziaten speelden een belangrijke rol bij de groei van Silicon Valley, maar steeds meer Aziaten zien nu betere kansen in hun geboorteland. De onderzoekers zijn vooral bezorgd over het teruglopende aantal Aziatische studenten op Amerikaanse universiteiten. Een ICT-opleiding aan het Indian Institutes of Technology in Madras, onderdeel van een netwerk van technologische campussen in India, kost 1200 dollar per jaar. Een opleiding in de VS kost, mede door de hogere kosten voor levensonderhoud, ongeveer 25.000 dollar. Een studie in de VS wordt nog altijd gezien als een opstap naar een beter betaalde baan, maar het aantal Indische studenten dat bereid is geld te lenen voor een studie in de VS neemt af, omdat het moeilijk zal zijn werk te vinden en de lening terug te betalen.

Het onderzoek maakt duidelijk dat Amerikaanse universiteiten sterk afhankelijk zijn van buitenlandse studenten. Hoogopgeleide immigranten speelden een grote rol bij de ontwikkeling van de Amerikaanse ICT-industrie. Meer dan de helft van alle Silicon Valley-start-ups – tussen 1995 en 2005 – werd opgezet door immigranten. Deze bedrijven genereerden in 2005 een omzet van 52 miljard dollar en gaven werk aan 450.000 mensen. ‘Nu duizenden mensen terugkeren naar India en China,’ aldus de onderzoekers, ‘zullen de nieuwe Googles of Cisco’s mogelijk in Azië ontstaan.’


 
Lees het hele artikel
Je kunt dit artikel lezen nadat je bent ingelogd. Ben je nieuw bij AG Connect, registreer je dan gratis!

Registreren

  • Direct toegang tot AGConnect.nl
  • Dagelijks een AGConnect nieuwsbrief
  • 30 dagen onbeperkte toegang tot AGConnect.nl

Ben je abonnee, maar heb je nog geen account? Neem contact met ons op!