Chinese internetbedrijven passeren VS

17 december 2010

Chinese internetbedrijven worden spelers van wereldformaat. Tencent, de Chinese tegenhanger van Facebook, heeft bijna 600 miljoen gebruikers en is met een marktwaarde van ruim 40 miljard dollar een van de vijf waardevolste internetbedrijven ter wereld. Alibaba.com, een business-to-businessplatform voor kleine bedrijven, heeft 50 miljoen gebruikers en is actief in ruim 220 landen. Taobao, de Chinese eBay, heeft 200 miljoen gebruikers en is een van de vele Chinese internetbedrijven die hun omzet jaarlijks verdubbelen.

Steeds meer Chinese internetbedrijven trekken internationaal risicokapitaal aan of gaan naar de beurs. Beleggers zien grote kansen in onder meer de online financiële dienstverlening en verzekeringen. Anderen waarschuwen voor een zeepbel: internetboekenverkoper DangDang zou met een IPO 1 miljard dollar willen ophalen, wat neerkomt op een koers-winstverhouding van 200 (10 tot 30 is normaal). Maar zelfs met zeepbellen kan geld worden verdiend. En veel marktvorsers stellen dat de voorspelde groei van de economie de hoge prijzen rechtvaardigt. Veel sectoren in de Chinese interneteconomie bereiken nog geen 5 procent van de potentiële markt en China’s breedbandpenetratie is de 10 procent nog niet gepasseerd.

China heeft de plaats van de Verenigde Staten ingenomen als de ultieme uitdaging voor ondernemers. Dat geldt ook – en wellicht vooral – voor internetbedrijven. ‘Het is oorlog’ is de meest gehoorde beschrijving van de concurrentie op het internet. Nergens is de strijd om marktaandeel zo intens. Lanceer een nieuwe website die aanslaat en er zijn in korte tijd tientallen concurrenten. In Silicon Valley gaan de iPhones en BlackBerry’s om 10 uur ’s avond uit, in Beijing overleggen internetondernemers om middernacht hoe ze een website binnen acht uur in de lucht kunnen hebben omdat een concurrent de volgende dag een actie heeft gepland. Grote spelers kopiëren businessplannen van start-ups en proberen de start-up vervolgens uit te schakelen. Nieuwe werknemers worden gewantrouwd want het kunnen spionnen zijn van de concurrentie. Kaping van domeinnamen is tot kunst verheven. De topmensen van Alibaba en Baidu noemen elkaar ‘schurk’ en ‘zeurderige teef’. Iedereen werkt met twee zekerheden: er zijn geen regels en geheimen blijven niet geheim.

De groei en omvang van de Chinese markt blijven verbazen. Het aantal internetgebruikers dat e-commerce gebruikt, groeide vorig jaar met ruim 100 procent. Onlineadvertentie-inkomsten, dit jaar nog bescheiden met een omzet van 5 miljard dollar, groeien met 50 procent op jaarbasis. Betalingen met creditcards groeien met bijna 200 procent. Bijna alle websites accepteren nu betalingen van 99Bill en Alipay, de Chinese tegenhangers van PayPal. Soms worden de getallen astronomisch: een actie van e-commercesite Taobao.com voor kortingen op producten van HP en Philips resulteerde in 1,8 miljard niet-unieke bezoekers. Met uitzondering van DangDang hebben de vijf grootste e-commercebedrijven hun eigen fysieke distributienetwerken opgezet om sneller te kunnen leveren.

De Chinese interneteconomie trekt de laatste jaren ook steeds meer risicokapitaal aan. Venture capital is relatief nieuw in China maar volgens het Chinese onderzoeksbureau Zero2IPO investeerden venture capitalists de eerste acht maanden van dit jaar 1,59 miljard dollar in 295 nieuwe internetbedrijven. Ook gevestigde internetbedrijven, waaronder onlinereisbureaus, videoaanbieders, onlinegameaanbieders en financiële dienstverleners staan in de belangstelling. Het Amerikaanse hedgefonds TigerGlobal Management investeerde 1,5 miljard dollar in e-commercebedrijf 360buy. Apple zou volgens persberichten 150 miljoen dollar willen betalen voor de Chinese onlinegamemaker Handseeing.

De toch al onstuimige ontwikkelingen op de Chinese markt worden extra aangewakkerd door de groei van de mobiele markt. Volgens het China Internet Network Information Center (CINIC) maakt twee derde van de Chinese internetters gebruik van mobiel internet. 11 procent van alle internetters maakt nu uitsluitend gebruik van mobiel internet. De meest gebruikte applicaties zijn muziek, zoeken en instant messaging. Internetliteratuur is volgens CINIC de snelst groeiende toepassing, wat te danken is aan het sterk toenemende aanbod, de grote keuze uit e-readers en de commercialisering van de bedrijfstak. Mobiel gamen zit ook in de lift. PapayaMobile, een mobiel gamingplatform, heeft 3 miljoen gebruikers en staat internationaal in de belangstelling.

De meeste Chinese internetbedrijven hebben voorlopig de handen vol aan de Chinese markt, maar sommige spelers beginnen zich te manifesteren op de internationale markt. Pionier is Tencent, China’s waardevolste internetbedrijf. Tencent kocht dit jaar een aandeel van 10 procent in het Russische mail.ru (het voormalige DSL) voor 300 miljoen dollar en kreeg daarmee indirect een aandeel in Facebook (in 2009 kocht DSL 1,96 procent van Facebook voor 200 miljoen dollar, wat op papier nu een veelvoud waard is). Tencents grootste aandeelhouder, het Zuid-Afrikaanse mediabedrijf Naspers, heeft ook een aandeel in mail.ru.

Tencent, opgericht in 1998, heeft bewezen snel veel geld te kunnen verdienen op het internet. Tien jaar geleden tekende het bedrijf een overeenkomst met China Mobile om short messages (QQ genaamd) van pc’s naar mobiele telefoons te sturen. Het werd een geldmachine. Klanten betalen 10 yuan (ongeveer 1,50 dollar) per maand, waarvan Tencent 85 procent opstrijkt. Het bedrijf claimt nu ruim 600 miljoen actieve accounts. Een andere kaskraker werd gaming. Tencent liet internetters gratis onlinegames spelen en genereerde inkomsten met de verkoop van virtuele producten die in spelletjes worden gebruikt: wapens, munitie, kleding et cetera. Het piracyproof businessmodel, gebaseerd op een van oorsprong Koreaans voorbeeld, werd een doorslaand succes en bezorgde Tencent de laatste vijf jaar een omzetgroei van gemiddeld 60 procent per jaar. Tencent heeft een bedrijfsresultaat van ruim 40 procent, aanzienlijk meer dan het internationaal gemiddelde. Hetzelfde geldt overigens voor China’s andere internetgiganten: NetEase, Shanda, en Baidu.

Tencent heeft QQ messaging en games gelanceerd in India, Vietnam, de Verenigde Staten en Italië, en zou geïnteresseerd zijn om instant-messagingservice ICQ en de social-networkingsite Bebo, beide eigendom van AOL, over te nemen. Ook zijn er geruchten dat Tencent, via mail.ru mede-eigenaar van Facebook, bereid is Facebook te helpen in China. Social-networksites zoals Facebook kunnen een tijdelijk modeverschijnsel zijn, maar nauwere banden tussen Tencent en Facebook beloven weinig goeds voor Google.

Jan Krikke is publicist en Azië-correspondent voor Automatisering Gids.

Baidu en de gemiste kansen

De Chinese zoekgigant Baidu heeft een stevige greep op de Chinese markt en zoekt naar nieuwe inkomsten en een internationale strategie. Het bedrijf heeft ruim 70 procent van de Chinese zoekmarkt en is met een marktwaarde van 35 miljard dollar (50 procent meer dan Yahoo!) het op vier na waardevolste internetbedrijf ter wereld. Volgens analist Gene Munster van onderzoeksbureau PJC heeft Baidu als internetbedrijf ‘het beste businessmodel ter wereld, is het enorm winstgevend, heeft het een geweldig groeipotentieel en is het in wezen een door de staat gesponsord monopolie’.De prijs van Baidu’s aandeel is verdubbeld sinds Google zich gedeeltelijk terugtrok uit China, maar sommige analisten stellen dat Baidu Google al in de markt had verslagen voordat Google in conflict kwam met de Chinese overheid. Volgens insiders is het geheim van Baidu’s succes Robin Li, Baidu’s CEO, een charismatische leider en visionair met zijn eigen fanclub in China.Li werkte ooit als programmeur bij de Amerikaanse zoekpionier Infoseek, kreeg patent op een zoekalgoritme dat lijkt op dat van Google, begon een Chinese versie van Inktomi, (de ‘machine’ achter de zoekmachines van andere portals), en tekende contracten met onder meer de Chinese webportals Sina en Sohu. Deze bedrijven zagen het potentieel van zoekdiensten niet, en in 2004 lanceerde Li zijn eigen Baidu-portal. Een van de vroege investeerders? Google, met 5 miljoen dollar. In 2005 ging Baidu naar de beurs. Yahoo! en Microsoft boden volgens geruchten 1 miljard dollar voor het bedrijf, Google bood 1,6 miljard. Kenners zeggen dat 2 miljard de deal bezegeld had. Baidu’s beurswaarde is nu ruim zeventien keer zoveel waard.Robin Li kijkt intussen vooruit om nieuwe geldstromen te ontwikkelen. Hij werpt zich op onder meer games, e-commerce en onlinebetalingen. En de Baidu-portalwebsite wordt vertaald in twaalf verschillende talen. Baidu moet een internationaal merk worden.

Een Chinese zeepbel?

De laatste jaren waren alle ogen gericht op Google, Facebook en andere Amerikaanse internetgiganten, maar de grote Chinese internetbedrijven presteerden aanzienlijk beter. Tencent heeft meer gebruikers dan Facebook, bijna drie keer zoveel inkomsten en is buitengewoon winstgevend. Tencent presteerde de laatste jaren ook beter dan Google: de beurswaarde van Tencent steeg sinds 2005 met ongeveer 2000 procent, Google nauwelijks met 10 procent.Sommige analisten waarschuwen nu voor een zeepbel op de Chinese internetmarkt, omdat schijnbaar astronomische waarden worden toegekend aan nieuwe bedrijven. Youku, een Chinese kopie van YouTube, gaat binnenkort naar de beurs en claimt 1 miljard dollar waard te zijn. Het bedrijf verloor ruim 25 miljoen dollar in de eerste negen maanden van dit jaar en moet nog bewijzen een winstgevend businessmodel te kunnen ontwikkelen.Andere waarnemers zeggen dat de Chinese internetmarkt niet riskanter is dan andere markten en bovendien enkele belangrijke voordelen heeft: de economische groei van bijna 10 procent kan nog jaren aanhouden en de Chinese munt, die volgens velen ondergewaardeerd is, zal de komende jaren sterk kunnen stijgen ten opzichte van de dollar en euro.

 

 
Lees het hele artikel
Je kunt dit artikel lezen nadat je bent ingelogd. Ben je nieuw bij AG Connect, registreer je dan gratis!

Registreren

  • Direct toegang tot AGConnect.nl
  • Dagelijks een AGConnect nieuwsbrief
  • 30 dagen onbeperkte toegang tot AGConnect.nl

Ben je abonnee, maar heb je nog geen account? Laat de klantenservice je terugbellen!