Innovatie & Strategie

Artificial Intelligence
In de ban van gezichtsherkenning

Voetangels en klemmen

Vanuit de techniek is de taak helder te communiceren over de inhoudelijke kant, zodat juristen, ethici, de media en overige belangstellenden realistisch en afgewogen standpunten kunnen geven.

© University of Toronto,  Avishek Bose
2 april 2020

Bij elke technologie is sprake van toegestaan en niet toegestaan gebruik. Ook is er correct en incorrect gebruik en er is ethische en onethische inzet ervan. De eerste dimensie kent juridische overwegingen, de tweede heeft wetenschappelijke implicaties en de derde is bezaaid met maatschappelijke voetangels en klemmen. Bij sommige technologieën lopen deze drie dimensies in het debat door elkaar. Typisch is dat het geval bij artificiële intelligentie.

De discussie wordt geframed binnen een kunstmatige dystopie-utopiedichotomie, waarbij tegenstanders juridische, wetenschappelijke en ethische argumenten door elkaar gebruiken voor hun doelredenaties richting de hel. Voorstanders doen exact hetzelfde richting de hemel.

Je kunt je schouders ervoor ophalen, onder het mom van informatica omnia vincit, want de technologische ontwikkeling gaat toch gewoon door. Maar niemand zit te wachten op illegaal, incorrect of onethisch gebruik van AI waar je het lijdend voorwerp van kunt worden.

Onlangs lekte een white paper van de Europese Commissie uit over AI, met daarin het voorstel tot een tijdelijke ban van vijf jaar op gezichtsherkenning in publieke ruimtes. Bijvoorbeeld in Zweden werd een school beboet op grond van de Algemene verordening gegevensbescherming, omdat zij als kleinschalig experiment gezichtsherkenning hadden ingezet in plaats van het invullen van aanwezigheidslijsten.

Op basis van een oude foto konden de Chinese autoriteiten een biologische ouder vrijwel realtime traceren

Dat kwam de school op 200.000 kronen boete te staan. Hoe effectief gezichtsherkenning is, werd duidelijk tijdens een uitzending van Spoorloos. Op basis van een oude foto konden de Chinese autoriteiten een biologische ouder vrijwel realtime traceren. Een mooi moment voor het kind en het Spoorloos-team natuurlijk. Maar het staat buiten kijf dat burgerrechten en privacy beschermd moeten worden, en dat ongereguleerd gebruik van dit soort technologie tot Chinese toestanden kan leiden.

Een paar jaar geleden werd het Russische FindFace gelanceerd, de app die de Russische variant van #treinflirt volledig overbodig maakt. Je neemt gewoon een foto van je oogcontact en diens hele doopceel komt realtime in beeld, en je kunt diegene direct gaan stalken met berichten. De FindFace-pro versie van NtechLab is uitgerold in Moskou, zodat iedereen daar 24/7 redelijk betrouwbaar gevolgd kan worden. De EU wil hier eerst nog eens goed over nadenken, zodat zulke middelen legaal, correct en ethisch verantwoord kunnen worden toegepast.

En zo zijn er talloze voorbeelden die voor- en tegenstanders van AI-technologie te pas en te onpas kunnen gebruiken om hun gelijk te krijgen. De technologie zelf moet daar natuurlijk niet het slachtoffer van worden. Er ligt een taak vanuit de techniek om helder in jip-en-janneketaal over de inhoudelijke kant ervan te communiceren, zodat juristen, ethici, de media en overige belangstellenden tot realistisch afgewogen standpunten kunnen komen in plaats van de extreme verhalen die je keer op keer aantreft.

De tijdelijke ban die de EU voorstelt, is een regelrechte uitnodiging aan de technologen om de dialoog te verrijken met de juiste basiskennis over de technologie zelf.

Magazine AG Connect

Dit artikel is ook gepubliceerd in het magazine van AG Connect (maartnummer, 2020). Wil je alle artikelen uit dit nummer lezen, klik dan hier voor de inhoudsopgave.

Reactie toevoegen