Innovatie & Strategie

Privacy
Ophef

Ophef

Waarom wordt de deal tussen T-Mobile en CBS als schandelijk gezien?

© Facebook
14 april 2021

Er is ophef ontstaan over een deal tussen T-Mobile en het CBS over de levering van data. Het gaat om call detail records van klanten van T-Mobile die het CBS wil gebruiken voor het maken van zogeheten geospatiële temporele analyses van bevolkingsdichtheden van Nederlanders en toeristen die via het T-Mobilenetwerk communiceren over een bepaald tijdvak op bepaalde locaties. Voorts wil men tellingen uitvoeren van Nederlanders die naar het buitenland gaan.

Een call detail record (CDR) bevat, zoals de term al aangeeft, details over de communicatie: welk toestel, datumtijdstempels, vanaf welk base station de communicatie plaatsvond, wat voor soort communicatie, en het land van herkomst. Zo kun je dus een telefoon-ID, dat volgens het contract versleuteld is, over de tijd volgen, en op die manier zien hoe het toestel zich over de tijd beweegt. Blijkbaar is dat niet goed gegaan, alhoewel T-Mobile dat ontkent.

Het balletje kwam aan het rollen naar aanleiding van het gebruik van dit soort data voor coronadoeleinden. Meer mobiliteit betekent meer besmettingen en minder mobiliteit betekent minder besmettingen. NRC sprak van "Een unieke mogelijkheid om de hand te leggen op hypergevoelige locatiegegevens van mobiele bellers. Via hun telefoon is te zien waar zij zich gedurende de dag bevinden." Grote schande, want dit gaat leiden tot een surveillancemaatschappij.

NRC heeft de afgelopen decennia onder een steen geleefd als ze dit echt menen. Apple en Google weten al heel lang waar mensen zich gedurende de dag bevinden, en ook 's nachts, en ook wat ze aan het doen zijn: wandelen, in het ov, rijden in de auto, of je aan het funshoppen bent, recreëren, naar de supermarkt gaat, of drogisterij, vertoeft in het park, op het station bent, naar je werk gaat (want men weet waar je werkt), je in je eigen buurt beweegt (want men weet waar je woont), en nog veel meer. En dat zijn alleen nog maar je mobiele data. Dan zijn er ook nog Facebook, Twitter, Instagram, WhatsApp, WeChat, TikTok en meer platforms die nog weer veel en veel meer van je weten. Ze weten eerder dat je partner vreemdgaat, eerder dat je zwanger bent dan jij dat zelf weet, en ga zo maar door.

Apple en Google weten al heel lang waar mensen zich gedurende de dag bevinden

Iets als het CBS verbleekt bij de intenties van dat soort bedrijven. Uit een gelekt memo van Facebook: "We connect people.  That can be good if they make it positive. Maybe someone finds love. [..] That can be bad if they make it negative. [..] Maybe someone dies in a terrorist attack. [..] The ugly truth is [..] anything that allows us to connect more people more often is *de facto* good."

Big tech buit dit handig uit. Dit heet ook wel surveillancekapitalisme, waar we allang in zitten. 

Shoshana Zuboff doet al decennia lang onderzoek naar dit fenomeen. Zij schreef onlangs nog in The New York Times dat de economische wetten van surveillancekapitalisme Facebook in een adverteerdersgigant heeft gemaakt en een "killing field for truth".

In deze grafiek laat Chris Verhoef het reproductiecijfer van het RIVM en de geaggregeerde mobiliteitsgegevens van Google en Apple zien.
In deze grafiek laat Chris Verhoef het reproductiecijfer van het RIVM en de geaggregeerde mobiliteitsgegevens van Google en Apple zien. Bron: https://www.cs.vu.nl/~x/corona.html

Apple en Google geven ons sinds corona een inkijkje in wat zij allemaal weten doordat ze hun mobiliteitstrends met ons delen. Natuurlijk geanonimiseerd. En er is geen Wob om dat te controleren. Maar toch, je kunt gewoon zien hoe ons mobiliteitsgedrag en het gedrag van het virus sterk gecorreleerd blijken te zijn. Je kunt ook zien wat voor effect genomen maatregelen hebben. Toen wij ons goed aan de maatregels hielden in maart 2020, knalde het reproductiegetal onderuit en doofde het virus bijna uit. Het geeft dus uiterst nuttige inkijkjes waar we echt iets aan hebben. Bijvoorbeeld in Berlijn worden mobiele telefoongegevens gebruikt om te voorspellen hoe het gaat met de pandemie

Hebben we liever dat de 'killing fields for truth' je die data leveren, met winstoogmerk uiteraard, en zonder controle op hoe de privacy geborgd is? Of liever iets als het CBS met leermomenten? Intussen zit NRC op Twitter, Facebook en Instagram, de killing fields for truth. Waarom eigenlijk, als ze dit zo belangrijk achten? Of eten ze ook mee uit de ruif van het surveillancekapitalisme?

Magazine AG Connect

Dit artikel is ook gepubliceerd in het magazine van AG Connect (aprilnummer 2021). Wil je alle artikelen uit dit nummer lezen, klik dan hier voor de inhoudsopgave.

Reactie toevoegen