Open data verplicht

16 december 2011

De belangrijkste elementen in het voorstel van Kroes, die verantwoordelijk is voor Europa’s Digitale Agenda, zijn:

  • Vrijgave van informatie van publieke diensten moet de regel worden. Daarvan kan alleen worden afgeweken op basis van een gedegen argumentatie als privacyregels of intellectueel eigendom zich tegen openbaarmaking verzet.
  • Voor het beschikbaar maken van de bestanden mogen alleen feitelijk gemaakte marginale kosten in rekening worden gebracht.
  • In geval van een dispuut over de kosten zou de bewijslast bij de eigenaar en niet bij de (beoogde) hergebruiker van de gegevens moeten komen te liggen.
  • De vrijgave moet geschieden op basis van gangbare technologie en gebruikelijke bestandsformaten.
  • Ook bibliotheken, musea en archieven zullen onder het opendataregime gebracht moeten worden.
  • Er komt toezicht op de naleving van de regels rond open data.

In haar ‘Digital Agenda for Europe’ identificeert de Commissie hergebruik van informatie uit de publieke sector, naast snel internet, als een van de sleutelfactoren voor het realiseren van een digitale ‘single market’. Breed hergebruik van open data zou extra economische activiteit ter waarde van zo’n 40 miljard euro per jaar kunnen opleveren, denkt Kroes.

Veel van de data van de overheden in de lidstaten zou in principe al vrijelijk herbruikbaar moeten zijn. Maar in de praktijk komt daarvan vooralsnog niet veel terecht. Geografische informatie van overheidsdiensten, bijvoorbeeld, is waarschijnlijk een van de kostbaarste en interessantste categorieën van bestanden die in principe publiek zijn. Toch gaf 80 procent van de potentiële geïnteresseerden in een onderzoek van de Europese Commissie aan er in de praktijk niet ten volle gebruik van te kunnen maken. Belemmeringen die genoemd werden zijn onder meer hoge ‘vergoedingen’ die worden gevraagd, onheldere regels en procedures, onduidelijkheid over de aard van de informatie en het juiste aanspreekpunt.

Toezicht nog te regelen

Als de door Kroes nu voorgestelde aanpassingen van de richtlijnen wordt aangenomen, dan treedt het nieuwe regime in 2013 in werking. Vanaf dat moment hebben de lidstaten nog anderhalf jaar de tijd om de regels te vertalen naar eigen lokale wetten. Een van de zaken die ze onder meer zullen moeten regelen is het toezicht, dat bij de meeste lidstaten waarschijnlijk als extra taak zal worden opgedragen aan de bestaande mededingingsautoriteiten.

Neelie Kroes: “We geven een krachtig signaal af naar regeringen: uw gegevens zijn meer waard als u ze weggeeft. Dus begin nu met de vrijgave: gebruik dit raamwerk en sluit aan bij de leiders die inmiddels al profiteren van de voordelen van open data. De belastingbetalers hebben al betaald voor deze informatie. Het minste wat we kunnen doen is het teruggeven ervan aan hen die het op nieuwe manieren willen gebruiken om er banen en groei mee te realiseren.”

De Europese Commissie neemt zelf het voortouw met een aantal maatregelen die concreet in EU-verband worden genomen:

  • Inrichting van Europees ‘open data’-portal dat toegang biedt tot de bestanden van de diverse EU-Commissies.
  • Gelijkschakeling van de lidstaten bij regelgeving en procedures rond open data.
  • Instelling van een fonds van 100 miljoen euro voor onderzoek en ontwikkeling rond afhandeling van opendatastromen.
  • Subsidie voor het inrichten van opendataportalsites, die databatabronnen aggregeren.

Open data in de praktijk

www.opencorporates.com heeft – hoofdzakelijk uit opendatabronnen zoals KvK’s geputte – gegevens van nu zo’n 30 miljoen bedrijven gepubliceerd.

www.itsyourparliament.eu geeft zicht op het stemgedrag van volksvertegenwoordigers in het Europees Parlement.

Consumenten binnen het Verenigd Koninkrijk kunnen via data.gov.uk/apps/uk-pharmacy zoeken naar de dichtstbijzijnde apotheek.

Amsterdammers die vrezen voor de bomen in hun buurt kunnen op basis van open data alerts ontvangen als kapvergunningen worden aangevraagd.

Met de scholenzoeker-app kunnen ouders en scholieren op basis van open data van DMO en CBS scholen in Amsterdam selecteren aan de hand van de criteria als soort, onderwijskundig principe, locatie, leerlingental en waarderingen van ouders en leerlingen.

 
Lees het hele artikel
Je kunt dit artikel lezen nadat je bent ingelogd. Ben je nieuw bij AG Connect, registreer je dan gratis!

Registreren

  • Direct toegang tot AGConnect.nl
  • Dagelijks een AGConnect nieuwsbrief
  • 30 dagen onbeperkte toegang tot AGConnect.nl

Ben je abonnee, maar heb je nog geen account? Laat de klantenservice je terugbellen!