Nieuwe procedures maken licentiebeheer gemakkelijker

3 september 1998
Microsoft brengt in oktober 1998 de nieuwe versie 2.0 van Systems Management Server uit. De nieuwe software bevindt zich in de tweede bètatest bij grote bedrijven. Belangrijk onderdeel van de nieuwe versie van SMS is een sterk verbeterde oplossing voor licentiebeheer over alle Microsoft-producten. Een van de beheergereedschappen is ’license metering’ waarmee beheerders zelf een voordelige, flexibele en waarheidsgetrouwe Microsoft Enterprise Agreement kunnen samenstellen.
Niet alle leveranciers van veel gebruikte software hebben vertrouwen in hun afnemers. Producenten van slechts een of enkele gespecialiseerde pakketten bouwen vaak datumgevoelige waarschuwingen in, die op de beeldschermen verschijnen wanneer de vervaldatum in zicht komt. Op en na de vervaldatum weigert deze software dienst of gaat over in de demomodus. In enkele gevallen kan de licentie via het Internet worden verlengd bijvoorbeeld door het downloaden van een patch die de vervaldatum opschuift en weer vrijgeeft voor de periode waarover de rechten zijn betaald.
„Deze recht-voor-zijn-raap beveiliging gaat ten koste van de flexibiliteit van het gebruik, vooral als binnen een bedrijf verschillende licenties worden gebruikt”, vindt Mark Grotendaal van Globetrotter Software. „Van de beheerder wordt verwacht dat hij reactief handelt en achter de feiten aanholt. Als hij poogt de licenties te verlengen loopt hij kans dat de leverancier niet meer bestaat of inmiddels is overgenomen en moeilijk traceerbaar is. Het gevolg is meestal dat de klant van verder gebruik afziet en de bestanden converteert naar een ander en soortgelijk product van een meer stabiele leverancier.”
Globetrotter is uitgever van Flexible License Manager (FLEXlm): een pakket voor licentiebeheer variërend van een vaste licentie op een computer tot een uitgebreide multi-user netwerklicentie. FLEXlm dient op de eerste plaats de belangen van de softwaredistributeur. Het product wordt in applicatiesoftware ingebouwd en voorkomt ongeoorloofd gebruik. FLEXlm houdt het gedistribueerd gebruik van de applicatie bij. Op de licentieserver kan gebruikscontrole worden toegepast. De module Permission Distribution geeft toestemming (licentie-tokens) om applicaties op de clients op te starten, „zolang en zover als de licentieovereenkomst strekt”.

Prijsstelling
Op de vraag wat er zo ’flexibel’ aan FLEXlm is, zegt Grotendaal dat met dit product afdoend licentiebeheer voor elke bestaande en nog te ontwikkelen applicatie mogelijk wordt. Het pakket is beschikbaar voor meer dan dertig Unix-platforms, Windows NT, VMS en Netware en is multiplatform-compliant. Daarmee leent FLEXlm zich voor kleine softwareleveranciers van bijvoorbeeld gespecialiseerde database-, Cat- en DTP-producten.
„Een belangrijk voordeel is dat het systeem van Permission Distribution een realistische prijsstelling mogelijk maakt en daarmee de totale eigendomskosten of Total Cost of Ownership (TCO) per werkplek helpt optimaliseren. Aan de andere kant garandeert het systeem dat de software verkoper de revenuen krijgt die hem toekomen.
Zo is het aan de gebruikerskant mogelijk delen van een geïnstalleerde applicatie over clients te verdelen en alleen over de gebruikte onderdelen licentierechten in rekening te brengen. Flexibele licensering is ook realistisch bij periodiek gebruik. Voor een rapportageprogramma dat maar een keer per maand gedurende een dag wordt gebruikt hoeft niet het volle pond te worden betaald. En als het netwerk plat gaat, neemt de licentieserver de licentie-tokens terug en worden gedurende de downtime geen gebruikskosten in rekening gebracht.”
Aan de gebruikerskant zijn hulpprogramma’s beschikbaar als FLEXadmin waarmee de beheerder vanuit Motif rapportages naar licentie, host, gebruiker, display of datum/tijd genereert voor zijn licentieadministratie.

Samen oplossen
Alain Meeus, productmanager van Microsofs Backoffice-producten voor de Benelux, toont zich geen voorstander van deze vorm van ’softwareverhuur’. „Wij wijzen deze halsbandformule af en hanteren de strategie van de gedeelde verantwoordelijkheid binnen de vertrouwensrelatie met de klant”, zegt hij.
Onder ’gedeelde verantwoordelijkheid’ verstaat hij dat Microsoft uitgaat van de integriteit van de gebruiker en dat illegaal gebruik van software geen opzet is maar een administratief probleem dat door klant en leverancier moet worden opgelost.
„Een ingewikkeld probleem”, aldus Meeus, „dat ingewikkelder wordt naarmate het aantal producten en hun opeenvolgende versies toeneemt evenals het gebruik in steeds meer en steeds omvangrijker gedistribueerde client/server-omgevingen. Wij lossen dat op met het Microsoft Volume License Program dat voorziet in licensering over een periode van twee tot drie jaar van gebruikte producten met volumekortingen.”
Het Volume License Program bestaat uit drie onderdelen: Open License voor kleine en middelgrote organisaties met 10 tot 1000 PC’s, Select 4.0 en de Enterprise Agreement voor grote bedrijven met meer dan 1000 PC’s. „De klant kan in overleg met de geautoriseerde Large Account Reseller (LAR) het best vaststellen welk onderdeel in welke samenstelling het voordeligst is”, aldus Meeus. „De overeenkomsten kunnen tussentijds worden bijgesteld bij systeemuitbreidingen en van upgrades kan de gebruiker zich verzekerd weten. Bij de Enterprise Agreement is ’Getting and Staying Current on software versions’ vast onderdeel van de overeenkomst.”

License metering
Nieuw uitgangspunt voor Microsoft is de nadruk die bij de gedeelde verantwoordelijkheid wordt gelegd op de Total Cost of Ownership per werkplek. De TCO kan omlaag met behulp van nieuwe beheergereedschappen waarmee een scherpe afbakening kan worden gemaakt tussen het effectieve gebruik van software en de daarmee verband houdende licentieverplichtingen. Meeus: „De bestaande versie van onze Systems Management Server maakte dat al tot op zekere hoogte mogelijk met de distribution en inventory-functionaliteit. In de nieuwe versie wordt het de beheerder gemakkelijker gemaakt met een nieuw gereedschap die License metering wordt genoemd.”
In feite wordt hiermee toch het voorbeeld van FLEXlm gevolgd. Via de ’log-on servers’, die onderdeel zijn van SMS in het netwerk van de klant, wordt bijgehouden wie welke applicaties effectief gebruikt.
„Hiermee kan de beheerder meten hoeveel licenties hij werkelijk nodig heeft in zijn omgeving en welk licentiecontract daar het beste bij past.”
In de praktijk echter zal het beeld dat License metering oplevert, altijd een momentopname zijn en veranderen bij de ontplooiing van nieuwe toepassingen. „Dat klopt”, geeft Meeus toe, „maar onze Open-, Select- en Enterprise contracten zijn daar op ingesteld en laten voortdurende tussentijdse bijstellingen toe.”
License metering maakt ook voortdurende software monitoring mogelijk. Gevolgd kan worden wie welke software wanneer gebruikt. Ongeacht de omvang en de complexiteit van de client/server-omgeving kan ook gebruik van software ’buiten licentieverband’ worden gesignaleerd. In aanvulling daarop kan de beheerder, eveneens in navolging van FLEXlm, voorkomen dat vanaf clients applicaties worden opgestart die niet door de licentieovereenkomst zijn gedekt.

Nico Baaijens

AUTOMATISERING GIDS/04-09-’98
 
Lees het hele artikel
Je kunt dit artikel lezen nadat je bent ingelogd. Ben je nieuw bij AG Connect, registreer je dan gratis!

Registreren

  • Direct toegang tot AGConnect.nl
  • Dagelijks een AGConnect nieuwsbrief
  • 30 dagen onbeperkte toegang tot AGConnect.nl

Ben je abonnee, maar heb je nog geen account? Neem contact met ons op!