Management

Juridische zaken

ConflICT: Open source: geniet, maar met mate

15 juli 2013

Het enkele feit dat opensourcesoftware gratis ter beschikking wordt gesteld door de ontwikkelaar, houdt niet in dat aan het gebruik helemaal geen voorwaarden zijn verbonden. Integendeel: in de gebruikslicenties staan doorgaans hele belangrijke beperkingen opgenomen. Vaak wordt bijvoorbeeld als eis gesteld dat de wijzigingen in de opensource­software ook weer verplicht gratis ter beschikking moeten worden gesteld onder dezelfde condities. Indien niet aan die verplichting wordt voldaan schendt de gebruiker van de software de licentievoorwaarden. Het gevolg is dat in dat geval het gebruik van de opensourcesoftware niet is toegestaan. Maar datzelfde geldt dan ook voor de daarop gebaseerde of voortbouwende software. Dat is voor de bewerker van de software van belang, maar ook voor degene die eventueel weer rechten op die bewerkte software heeft verworven.

Het valt op dat partijen die met elkaar samenwerken lang niet even alert zijn op het gebruik van open­sourcesoftware en de vraag of al dan niet aan de bijbehorende licentievoorwaarden wordt voldaan. Dat kan tot vervelende situaties leiden. Een “mooi” voorbeeld deed zich recentelijk voor in Duitsland. Daar werd het oordeel van de Duitse rechter gevraagd over de toelaatbaarheid van gebruik van bepaalde software.

Het betrof in dit geval software die door de ontwerper Welte oorspronkelijk onder de GNU General Public License, versie 2 (verder: GPL) ter beschikking was gesteld. Iedereen mag de software gebruiken, maar de gebruiker is wel verplicht om de verdere distributie van de software onder dezelfde voorwaarden te verrichten. Ook verdere versies dienen dus onder de GPL-licentie ter beschikking te worden gesteld. Op basis van de licentievoorwaarden dient ook de broncode vrijelijk ter beschikking te worden gesteld. De software werd toegepast door een leverancier van mediaspelers, Fantec GmbH, in haar firmware. Op internet stelde Fantec vervolgens de software via een download ter beschikking aan een ieder.

Onderzoek wees echter uit dat de versie die Fantec ter beschikking stelde afweek van de in de mediaplayers gebruikte versie en dat niet de juiste broncode beschikbaar werd gesteld. Op grond van die vaststelling oordeelde de rechter dat Fantec niet voldeed aan de licentievoorwaarden. Fantec maakte dus geen rechtsgeldig gebruik van de opensourcesoftware. Dat leidt er toe dat Fantec inbreuk maakte op de software van de oorspronkelijke ontwerper. Het argument van Fantec dat het hier niets aan kon doen omdat de software aan hem was aangeleverd door een Chinese fabrikant, kon hem niet baten. Als aanbieder vond de rechter Fantec zelf verantwoordelijk voor het voldoen aan de (licentie)voorwaarden.

De Duitse uitspraak maakt duidelijk dat een partij die softwareproducten van derden afneemt alert moeten zijn op de vraag of opensourcesoftware is verwerkt en, zo ja, of wel volledig aan de bijbehorende opensourcelicenties wordt voldaan. Indien dat laatste namelijk niet het geval is, dan heeft de afnemer een probleem, en waarschijnlijk ook weer de klanten van de afnemer. Een probleem dat behoorlijk verstrekkende gevolgen kan hebben.

Het is zeer te adviseren dat de opdrachtgever elk stuk aangeleverde software zelf checkt op open source. Het is daarnaast een absolute must om in bijvoorbeeld ontwikkelovereenkomsten, maar ook in licentieovereenkomsten op te nemen dat de ontwerper ofwel geen open source software toepast ofwel dat hij –indien er wel open source wordt toegepast – dit duidelijk maakt aan de opdrachtgever met gedetailleerde vermelding van welke software het betreft en welke licentieovereenkomsten daarop van toepassing zijn. Ook zal contractueel moeten worden vastgelegd dat aan alle licentievoorwaarden wordt voldaan. Het is logisch om in het verlengde hiervan ook een zogenaamde vrijwaring te laten opnemen, zodat – als er toch problemen ontstaan – de opdrachtgever de ontwerper kan aanspreken en eventuele vervelende gevolgen voor rekening van de ontwerper zullen blijven.

Moraal van het verhaal: maak gebruik van open source als het van nut kan zijn, maar wees alert en blijf binnen de voorwaarden. Open source: geniet, maar met mate….

 
Lees het hele artikel
Je kunt dit artikel lezen nadat je bent ingelogd. Ben je nieuw bij AG Connect, registreer je dan gratis!

Registreren

  • Direct toegang tot AGConnect.nl
  • Dagelijks een AGConnect nieuwsbrief
  • 30 dagen onbeperkte toegang tot AGConnect.nl

Ben je abonnee, maar heb je nog geen account? Neem contact met ons op!